14 Temmuz 2018 Cumartesi

Yapay Zeka Tarafından İşten Kovulan Yazılımcı İbrahim



Suni zeka (ai) bu yılın önemli makalelım trendi haline geldi. Insan gücünü aradan çıkartıp, ellerindeki işleri otomatikleştirmek isteyen bankalar, sigorta şirketleri, varlık yönetim firmaları, e-ticaret şirketleri, tren istasyonları, oteller ve daha biroldukça servis endüstrisi, tıpış adım yapay zekaya sırtını dayamaya başladı. Suni zekanın insan gücüne duyulan ihtiyacı azalatması ise talep eder istemez hepimizde “ya bu makineler işimizi elimizden alırsa?” korkusunu aşılamaya başladı. Geçtiğimiz günlerde insan faktörüyle ortaya karfer çıkan olaydan sonrasında, yapay zekanın işimizde gözü olmasa da elimizden alabileceğini ispatlayan bir vaka yaşandı.



Ibrahim diallo, kaliforniyalı bir yazılım geliştiricisi olarak büyük bir şirkette çalışıyordu. Bir gün her sabah olduğu gibi uyandı. Aynı yolu ve metroyu kullanarak işe geldi. Aynı gazete satıcsıcaklıkna merhaba verdi. Her şey rutin olması icap ettiği gibiyken anormal şeyler ibrahim’in şirketin turnikelerinden geçmek istemesiyle başladı. Turnikeler karta giriş izni vermeyince, ibrahim yöneticisiyle görüşmek istediğini emniyet görevlilerine belirtti. Ufak bir araştırmanın peşinden ibrahim’in sorununun kartında değil, iş sözleşmeında olduğu anlaşıldı.



Yenice yapay zekaya geçiş yapılan sistem üzerinde, idareci ibrahim’in iş laflaşmesini yenilemeyi unutmuştu. Suni zeka da fındık kadar zihniyle “sözleşme yenilenmediğine göre bu arkadaş işten çıkarılmalı!” diye düşünmüş olmalı ki, ibrahim’in işine otomatik olarak son verdi ve tüm işten çıkarma prosedürlerini sırayla uyguladı. Sözleşmeyi feshetti, şirket mailini, bilgisayar hesabını ve öteki hesaplarını sona erdirdı. Bunları yaparken binaya giriş kartını iptal etmeyi de unutmadı.

Suni zeka karşısında yöneticilerin de eli kolu bağlandı!
Sonuç olarak ibrahim’in makine tarafından kovulduğu anlaşıldı. Gel gör ki, suni zekaya laf anlatmak deveye hendek atlatmaktan pek rahat olmadı. Yapay zeka ibrahim’i resmi olarak şirket çalışanı olmaktan çıkardığı için şirket politikaları gereği ibrahim’in şirkete girmesine ve sistemelere erişmesine izin verilemedi. Bir sonraki gün yine işe gelmesi söylenen ibrahim, bu kez de şirket çalışanı olmadığı için güvenlik görevlileri gözetiminde kapıya çıkarıldı.

Yapay zeka kaynaklı oluşan bulutlu havanın dağılması birkaç hafta kadar sürdü ve şirket ibrahim ile irtibata geçerek, hatanın suni zekadan kaynaklandığını tespit ettiğini, isterse yeniden geri işine dönebileceği açıklamasını yaptı. Ibrahim ise bu süreçte kendine farklı bir iş bulmuş olduğu için teklifi reddetmek zorunda kaldı. Yaşanmış olan bu talihsiz olayla beraber ibrahim muhtemelen yapay zekanın işini elinden aldığı ilk yazılımcı olma unvanına erişti.

Hatanın tek kabahatlusu suni zeka değil


Ironik şekilde suni zeka tarafından kovulunca ibrahim diallo başından geçenleri kendi şahsi blogunda yayınladığı the machine fired me (makine beni kovdu) blog yazısında anlattı. Güvenlik ve suni zeka sektörü başta olmak üzere twitter dahil biroldukca mecrada alaka kabul eden vaka, ibrahim diallo’yu da popüler etmeye yetti.

Ibrahim’e nazaran yaşananların tek suçlusu ne olursa olsun suni zeka değildi. Yöneticinin yeni sistemde kontratı yenilemeyi unutması insan kaynaklı bir hataydı. Bir başka insan kaynaklı hata ise yapay zeka mimarisi hazırlanırken bu tip sözleşmelerin gözden kaçmış olması ihtimali için boşluk payının bırakılmamasıydı. Ibrahim “sistem ava çıkmıştı, ve ben ancak ilk kurbanı olmuştum.” diyerek, başından geçen ironik olayı özetlemek gerekirse özetliyor.

Yaşanan olay harbiden ironik. özellikle ibrahim’in blog yazısını okuduktan sonrasında, bir yandan gülüp diğer yandan hüzünlenmemek işten değil. Sıhhat olsun. Umarız, bu suni zekanın insanlara çıkardığı ilk ve son mesele olur.

Geçmiş olsun ibrahim…